Doelstellingen

Visie SSEW

Het op vrijwilligersbasis bijeenbrengen van Nederlandse onderzoekers en geïnteresseerden ten einde zich te verdiepen in de Eerste Wereldoorlog (WO I), waaronder begrepen de oorzaken en gevolgen, vanuit een neutraal perspectief, daarbij onder meer gebruikmakend van bronnen- en literatuuronderzoek en het publiceren daarover, het houden van studiereizen, lezingen, conferenties en het verzorgen van onderwijs.

 

Missie SSEW

  • Het vergroten van de kennis in Nederland m.b.t. de politieke acties en militaire operaties en maatschappelijke omgevingsfactoren (economie, modernisering, filosofie, etc.) die een bepalende rol speelden in de aanloop en de gevolgen van WO I, evenals van de activiteiten gedurende die oorlog.
  • Gezien de neutrale positie van Nederland in het conflict en de geweldige impact dat de Tweede Wereldoorlog (WO II) in Nederland had en deels nog heeft, zal SSEW trachten de Eerste Wereldoorlog te plaatsen in het perspectief van het interbellum en WO II, en het geheel te plaatsen in het totaalperspectief van de 20e eeuw.

 

Beloningsbeleid

Als een vrijwilligersorganisatie worden alle werkzaamheden van zowel Bestuursleden, leden van de Raad van Advies en eventuele activiteiten van donateurs “om niet” geleverd. De enige betaling is die voor onkosten, die tegen overlegging van bewijsstukken, worden gemaakt binnen het kader van een of meerdere projecten waar de SSEW aan werkt.

 

Korte en lange termijn doelstellingen

  • Het bijeenbrengen van onderzoekers en geïnteresseerden teneinde gezamenlijk een platvorm te verlenen voor het doen van verder onderzoek van bronnen, daarover van gedachten te wisselen en deze te publiceren (bv. Jaarkronieken).
  • Het instellen van commissies die zich met bepaalde aspecten van onderzoek en/of promotie van SSEW zullen bezighouden; te denken valt aan bv.: onderwijs, studiereizen, musea, aspecten  van militair of diplomatiek historisch onderzoek, conferenties, etc.
  • Het “Nederland-breed” onder aandacht brengen van de visie en missie van SSEW, teneinde het bestand van donateurs rond 500 te brengen, waardoor meer financiële middelen beschikbaar komen voor het houden van lezingen, conferenties en het toekennen van prijzen voor uitzonderlijke publicaties (bv. eindscripties van studenten).
  • Het inrichten en onderhouden van een professionele website, die algemeen toegankelijk is; bepaalde onderdelen van de website zullen enkel toegankelijk zijn voor donateurs. 
  • Het constant op de hoogte houden van alle onderzoekers en geïnteresseerden (donateurs) over de diverse ontwikkelingen binnen SSEW, nieuwe publicaties en relevante activiteiten in binnen- en buitenland over WO I; e.e.a. via de website en een regelmatig verschijnende nieuwsbrief.

 

Organigram

Organigram

 

Verslag van uitgeoefende activiteiten

ORGANISATIE

De organisatienota van 2011 is in 2012 ge-update. Dit had vooral te maken met de veranderde werkwijze m.b.t. de functie van de Penningmeester.  Voorts zijn nieuwe coördinatoren van commissie opnieuw aangesteld voor zover dat nodig was.

UITGEOEFENDE ACTIVITEITEN 2014

 

1.1.  Kronieken 28 en 29

In mei en november zijn Kroniek van de Eerste Wereldoorlog nummers 28 en 29 verschenen. Nummer 28 bevatte acht artikelen:

  • Verstraete, P.J., De Duitsers in Ieper: 7-14 oktober 1914
  • Kruft, A., Van Continentaal Conflict naar Eerste Wereldoorlog
  • Guldener, M. van, 1914 in Retrospectief; Crisismanagement als casestudy
  • Pors, J., Strikt of Pragmatisch? De Nederlandse Neutraliteit gehandhaafd
  • Meeteren, R. van, Amfibische operaties tijdens de Eerste Wereldoorlog
  • Prince, C., De Grootste Overwinning van de Grote Oorlog. De Opmars van de Centralen aan het Oostfront in 1915
  • Pierik, P., Van Monte Majeur naar de Mobiele Oorlogsuitvoering; de Duitse tankstrategie en de lessen van 1941-1918
  • Groot, B. de, De Mijnenoorlog in de Oostzee 1914-1917

Zoals bekend worden de twee Kronieken uitgegeven op de dagen dat de SSEW haar Studiedagen heeft. Ten tijde van de uitgave van Kroniek 28 werd de studiedag georganiseerd in het Markiezenhof te Bergen op Zoom en hebben wij het eerste exemplaar van de Kroniek overhandigd aan de directie van dat museum, die naast het beschikbaar stellen van de faciliteiten ook een bijzondere tentoonstelling had ingericht m.b.t. de Belgische vluchtelingen. 

Kroniek nummer 29 verscheen in november 2014 met zeven bijdragen.

  • Andriessen, J.H.J., De Russische Algemene Mobilisatie en het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog
  • Scharinck, J., Een Fait Accompli; de reactie van de Nederlandse diplomatie op de vlucht van Wilhelm II naar Nederland in november 1918
  • Duurland, T., Tot Uw Orders Majesteit; portretten van Wilhelm van Pruisen en Rupprecht van Beieren 1914-1918
  • Latré, G., Nooit meer die onschuld: wat bezielde de Britten in 1914
  • Duyse, J. van, Herb Harley;…. It is no milk and honey over here, I tell you
  • Noorman, R., Het Von Schlieffenplan, mythe of werkelijkheid?   
  • Simons, J., The Great European Cup Final 1914-1918; de mobilisering en militarisering van het Britse voetbal in de Eerste Wereldoorlog

Vanwege de grote verdiensten van directie en medewerkers van Huis Doorn voor alle activiteiten die geleid hebben naar de oprichting van een fysiek centrum in Nederland voor de Eerste Wereldoorlog, werd deze Kroniek aan de directie van Huis Doorn officieel aangeboden en in een dankwoord aanvaard.


1.2. 
Provincie- en stadsbundels 1914-1918

 

Op basis van verzameld materiaal van de Heemkundekringen en archiefstudies van lokale historici, is het plan opgevat om provincie- en stadsbundels te maken over onderwerpen die in die steden of provincies in de periode 1914-1918 (grote) impact hadden. Een eerste bundel verscheen in mei 2014 onder de titel: ‘Amsterdam en de Eerste Wereldoorlog’ met daarin 13 artikelen over gebeurtenissen die in die stad plaatsvonden. De bundel werd  aangeboden aan de burgemeester van Amsterdam Eberhart van der Laan, die met grote interesse het boek in ontvangst heeft genomen.

Begin 2015 zullen bundels uitgebracht worden voor Brabant, Zeeland en later in het jaar zal naar verwachting ook een bundel over Zuid Limburg verschijnen. 

Alhoewel niet behorende tot deze serie is van de hand van onze Penningmeester - als deel van de serie  ‘Historische Cahiers Ede’ - een zeer verzorgde uitgave over ‘Ede in de Eerste Wereldoorlog’ verschenen.

Met deze bundels wordt getracht het lokale (provinciaal/stads-) publiek te bereiken en geeft het niet alleen informatie over gebeurtenissen die zich in die oorlog afspeelde, maar verrijkt het ook de stads- of provinciale geschiedenis.


1.3. 
 Studiedagen mei en november

 

In 2014 werden twee studiedagen georganiseerd.  De studiedag van 2 mei vond plaats in het historische Markiezenhof te Bergen op Zoom, waar ook een belangrijke tentoonstelling was ingericht, betrekking hebbende op de Belgische vluchtelingen, die in 1914 de stad overspoelde.  De daar gehouden vier lezingen bestonden uit bijdragen van:

  • Kortlever, Y. E., De Stroom – Vluchten voor de oorlog 1914-1918
  • Pors, J., Muiterij in het Nederlands leger? De Harskamprellen in perspectief.
  • Ruis, E., Vechtmissie. Nederland in Albanië 1914
  • Roodt, E., Erich Maria Remarque: wereldberoemd geworden met ‘geen nieuws’

De tweede studiedag van dat jaar, op 7 november in het Koningshof te Doorn, stond expliciet in het teken van het jaar 1914. Daar kwamen o.l.v. de moderator professor Klemann de volgde vijf onderwerpen aan bod:

  • Gaaff, A., De oorlogswetten in de Rijksdag in augustus 1914
  • Onderwater, P., Generaal Snijders en de mobilisatiën
  • Meeteren, R. van, De slag om Luik, 4 – 16 augustus 1914
  • Zweege, D. ter,  Berichten uit de Gerote Oorlog; literatuur op een scharnierpunt
  • Tacken, T., 261 Gezichten van de Grote Oorlog

Tijdens de lunchpauze werd een bezoek gebracht aan de tentoonstelling ‘Tussen Twee Vuren’ van het WO I-Museum van Huis Doorn, waar een 5-tal thema’s over Nederland en WO I werden getoond.

Iedere SSEW-Studiedag, waaraan ook een boekverkoping is gekoppeld werd door gemiddeld aantal van 100 personen bezocht, waaronder uiteraard veel donateurs. De kosten voor die dag (zaalhuur e.d.) worden gedekt door een toegangsprijs te heffen van € 35 per persoon.


1.4. 
Studiereizen 2014

 

In een recent gehouden evaluatie werd een aantal overwegingen aangemerkt die het lage aantal aanmeldingen van de SSEW-Studiereizen aannemelijk maakte, zoals: vliegangst bij nogal wat potentiële deelnemers, het tijdstip (augustus i.p.v. september), een moeilijk te belopen slagveld op redelijk grote hoogten, en de nogal hoge prijs. Daaruit is ook een nieuw plan van aanpak gekomen die het volgende inhoudt:

  • Historizon zal op eigen initiatief frontreizen organiseren die een zeer algemeen karakter hebben en die geleid worden door een SSEW-deskundige die daarvoor betaald wordt. Deelnemers aan dit soort reizen krijgen op kosten van Historizon een gratis SSEW-donateurschap aangeboden. SSEW deelnemers krijgen een korting op de prijs.
  • SSEW zal op eigen initiatief frontreizen en dagtochten organiseren die een zeer specialistisch karakter hebben. Deze worden logistiek verzorgd door Historizon, terwijl de inhoudelijke kant geheel voor rekening komt van één of meerdere SSEW-deskundigen. Promotie van de reizen wordt verzorgd door zowel SSEW en Historizon.

Binnen het kader van deze afspraken organiseert de SSEW voor 2015 de volgende reizen:

  • Een korte studiereis van twee dagen naar Luik en Maastricht in mei 2015
  • Een lange studiereis van vier dagen  nar de Somme en het gebied waar de Anzac soldaten vochten in september 2015.

1.5.  Onderwijs

 

Gedurende dit verslagjaar werd aan een 5-tal Volksuniversiteiten de SSEW cursus WO I gegeven. Deze cursus bestaat uit 6 sessies van ieder ongeveer 2 uur. Alhoewel meerdere Volksuniversiteiten zich voor deze cursus hadden aangemeld moest een aantal vanwege te weinig belangstelling afhaken. Eén van de redenen zou zijn dat men de cursus van 6 sessies te lang vond. Daartoe is besloten naast de versie van 6 sessies ook een cursus te ontwikkelen van 4 sessies.

De cursus van 4 sessies is inmiddels ontwikkeld en in februari/maart 2015 gegeven  voor 30 deelnemers in Doorn (vrijwilligers en rondleiders van het WO I museum en externen).  Op basis van deze  ervaring zal het materiaal verder worden aangepast, waarna deze cursus, naast die van de 6 sessies, aan de Volksuniversiteiten en HOVO’s in dit lopende jaar aangeboden zullen worden.     


1.6. 
Nieuwsbrieven

 

Ook in dit jaar zijn wederom 4 Nieuwsbrieven verschenen.  Naast de gebruikelijke bestuursmededelingen komen veel inhoudelijke onderwerpen aan de orde, zoals: een uitgebreide boekenbespreking, digitale informatiebronnen, informatie over musea en tentoonstellingen, nieuws van het front. De teksten zijn gelardeerd met veel foto’s, tekeningen, kaarten, e.d. Ongeveer 30 donateurs ontvangen de Nieuwsbrief per reguliere post. De anderen (ca. 300) via elektronische mail.  Wij ontvangen zeer positieve berichten over deze informatieverstrekking.


1.7. 
Lezingen

 

In dit verslagjaar werd door de SSEW 32 lezingen over WO I verzorgd (Andriessen: 15; Kruft 17), in zowel Nederland als België. Lezingen worden aangevraagd door historische verenigingen, Probus-clubs, bibliotheken, erfgoed instellingen e.d. Voor deze lezingen wordt enkel reiskosten in rekening gebracht. Deze activiteit sluit  aan bij de SSEW doelstelling om de Eerste Wereldoorlog onder het Nederlands publiek bekender te maken.  


1.8. 
Conferenties

 

Naast de gebruikelijke SSEW-Studiedagen werd in de conferentieruimte van de VU te Amsterdam een conferentie gehouden over “Het Nederlands Christendom en de eerste Wereldoorlog” met als titel: “De kogel door de Kerk?” Daaraan nam een aantal hoogleraren van de VU deel, alsmede vertegenwoordigers van diverse theologische instituten in Nederland. Op verzoek van de SSEW werd de inleidende presentatie verzorgd door Dr. Isme Tames (NIOD), terwijl het nawoord – mede betrekking hebben de op de publicatie de voor dat doel werd uitgegeven – werd gedaan door de SSEW voorzitter. De publicatie stond onder reactie van Enne Koops en Henk van der Linden.

 

1.9.  Website

Begin 2014 was de SSEW-website met behulp van de programmeur en webmaster volledig gedynamiseerd, in de zin dat vele nieuwe onderwerpen wisselend onder de aandacht van de bezoekers werden gebracht. Dit had vooral betrekking op informatieverstrekking van wat in iedere provincie aan herdenkingsactiviteiten WO I plaatsvond. Voorts werd een nieuwe rubriek ingelast, waarbij iedere week één of meerdere Nederlandse krantverslagen worden geplaatst van precies 100 jaar geleden. Dit om aan te geven hoe via de pers het Nederlandse volk op de hoogte van de wereldoorlog werd gehouden. Deze wekelijkse berichten zullen op de homepage t/m juni 2019 verschijnen. Vervolgens wordt op de site ook een twitter account bijgehouden en is ook een facebook account operationeel.

Het aantal bezoeken per jaar ligt rondom de 45.000 met een gemiddelde duur van ca. 2 minuten per bezoek. Van het aantal bezoekers is 80.3% nieuw en 19.7% een regelmatig bezoeker. De site wordt op vrijwilligersbasis  bijgehouden en wekelijks van nieuwe informatie voorzien.

 

 

Financiële verantwoording

 

overzicht: